Beroepsvereniging voor katholieke pastores
in de gezondheids- en welzijnszorg
Nieuws
- Algemene vergadering beroepsvereniging op 2 juni 2012
- De beroepsvereniging werd opgenomen op sectorlink.be
- Kerstboodschap van voorzitter Mia De Meyer
- Braambos interview met voorzitter Mia De Meyer
- 15 oktober 2011: startcongres
- Word nu lid
- Thesis over een beroepsvereniging voor pastores in Vlaanderen
Algemene vergadering beroepsvereniging op 2 juni 2012
De volgende algemene vergadering van de beroepsvereniging gaat door op 2 juni 2012. Leden en niet-leden zijn welkom op het inhoudelijke ochtendgedeelte rond het thema ‘Zorg voor de zorgenden’. Het namiddaggedeelte, de algemene vergadering zelf, is enkel toegankelijk voor leden. Leden hebben de hele dag gratis toegang. Noteer deze datum alvast in je agenda!
De beroepsvereniging werd opgenomen op sectorlink.be
De beroepsvereniging is opgenomen op de website Sectorlink. Sectorlink.be is een initiatief van 2Mpact en biedt een overzicht (nieuws, profielen en contactgegevens) van de belangrijkste Belgische en Vlaamse beroepsverenigingen, sectororganisaties en federaties. Bekijk het profiel van de beroepsvereniging voor katholieke pastores op sectorlink.be.
Kerstboodschap van voorzitter Mia De Meyer
Beste collega-pastores
De geboorte van onze beroepsvereniging ligt achter ons. We vierden ze op 15 oktober. Het startcongres werd door zeer velen als een heel verrijkend, deugddoend gebeuren ervaren. Dankjewel voor de vele positieve reacties! Jullie bemerkingen nemen we mee voor volgend jaar! 15 oktober zal voor onze vereniging een speciale dag blijven want het wordt vanaf nu de dag van de pastor.
Intussen zijn we met de leden van de Raad van Bestuur druk aan het werk. We kregen van jullie de opdracht om te streven naar een officiële erkenning van ons beroep, om te werken aan het statuut van de pastor, om werk te maken van de deontologie en de professionaliteit van pastores, van de aantrekkelijkheid van het beroep en nog zoveel meer. Dit alles werd geformuleerd in prioritaire doelen. In de RvB begonnen we met het voorbereidend werk. Daarna worden er rond deze doelen werkgroepen/commissies gevormd. We houden jullie hieromtrent op de hoogte! Ook het op punt zetten van het Huishoudelijk Reglement van de vereniging en van een degelijke communicatie zijn in dit eerste werkjaar belangrijke prioriteiten.
Voor de communicatie met jullie allen is de Elisabeth-website een heel belangrijk instrument. Onze ledenpagina's worden steeds verder uitgebouwd. Meer en meer zullen ze gebruikt worden om onze leden alle informatie systematisch door te geven, zoals de agenda's en verslagen van de vergaderingen van de RvB, de e-mailadressen van de bestuurders, alle belangrijke informatie over onze werkzaamheden. Inloggen kan enkel voor wie lid is. Binnenkort wordt het ook mogelijk om, op een eenvoudige manier, mails te sturen naar alle bestuurders. Zo wordt communicatie ook tweerichtingsverkeer! Aarzel dus niet om regelmatig onze ledenpagina's op de website te bezoeken en ook om jullie vragen, opmerkingen, voorstellen… naar ons door te sturen.
Binnenkort vieren we een andere geboorte! Kerstmis staat immers voor de deur! Voor de meesten onder ons gaat daar, vanuit onze pastorale opdracht, een drukke voorbereidingstijd aan vooraf: we zetten ons in voor een ingetogen, zinrijke Advent en Kerst voor hen met wie we op weg gaan. We proberen er te zijn voor hen op wie, net in deze periode, ziekte, pijn, eenzaamheid of rouw, nog sterker wegen… opdat het Licht ook door HUN duisternis heen kan breken.
Op die manier kunnen we zelf naar Kerstmis toeleven en kan het voor ons zelf echt Kerstmis worden: wanneer we steeds meer de Liefde in ons laten geboren worden! Dat wens ik ieder van jullie van harte toe!
In naam van de leden van de Raad van Bestuur: vele wensen voor een ZALIGE Kersttijd en een rijk geschakeerd 2012.
Mia De Meyer, voorzitter
"Moge ons verschijnen Deze,
niet in dromen, in stand van sterren,
niet als spiegelbeeld in water,
maar in mensentaal van Liefde."
Huub Oosterhuis
Braambos interview met voorzitter Mia De Meyer
In de uitzending van 23-10-2011 op Braambos Radio vroeg Goedele Miseur aan Mia De Meyer waarom de beroepsvereniging er moest komen. Beluister hier het interview:
Lukt het afspelen niet, klik dan hier.
15 oktober 2011: het feestelijk startcongres
Het was een ongelooflijk mooie en toffe en goede dag in Antwerpen!
Openingsgebed
Hier zijn we dan,
staande
voor U
die al wat leeft bemint.
En zingen
uw en onze hoop uit
over deze dag,
over ons werk,
over ons samen leven.
Zegen ons allen
één voor één
dat wij horen wat moet gehoord,
dat wij spreken waar moet gesproken.
Zegen ons met uw ontferming
over allen
die aan onze pastorale zorg worden toevertrouwd.
Verslag
Op zaterdag 15 oktober was het zo ver: de beroepsvereniging voor katholieke pastores in de zorg- en welzijnssector werd feestelijk in gang getrokken. Zo'n 130tal pastores kwamen daarvoor samen in het provinciehuis in Antwerpen. Het werd een boeiende en deugddoende belevenis.
Om ons ten volle bewust te zijn van de rijke traditie waarin we als pastor staan, werd de dag begonnen met een gebed en met samenzang. Mgr. Van Looy wees vervolgens in zijn inleiding op het belang van de diaconale opdracht van de pastor, en hij verbond deze opdracht met het handelen van Christus zelf: 'Wanneer we Christus gadeslaan terwijl Hij rondtrekt in Galilea en Judea merken we dat Hij de zieken en behoeftigen helpt. De aandacht die Hij daardoor vestigt op mensen die niet bij de familie of clan behoren, wijst in de richting van een Kerk die niet enkel op zichzelf betrokken mag blijven… Wanneer diaconie zijn plaats inneemt naast verkondiging en liturgie, vermijden we dat we ons op onszelf terugplooien. Dan kunnen we spreken van een open en onthalende Kerk waar iedereen thuis kan komen'.
In de voormiddag stonden twee lezingen en twee getuigenissen op het programma. Anne Vandenhoeck beet de spits af met een lezing die blijk gaf van één van de belangrijkste eigenschappen van een pastor: meertaligheid. In maar liefst zeven verschillende talen gaf Anne antwoord op de vraag wie we als pastor zijn: wat zeggen cijfers over het beroep van pastor? Hoe brengt de theologie pastorale zorg ter sprake? En welke taal gebruikt de kerkgemeenschap om te spreken over de zogenaamde 'categoriale' pastoraal? Hoe zit het onderzoeksmatig? Allemaal zeer legitieme vragen. Toch mogen we niet bij die vragen zelf blijven staan. Uiteindelijk is de vraag niet wie we zelf zijn, maar wie de mensen zijn voor wie we als pastor iets kunnen betekenen.
De laatste taal die Anne verkende, was meteen ook de jongste taal: namelijk die van de beroepsvereniging zelf. Waarom wordt er een beroepsvereniging opgericht? Is het omdat pastores zich een vakbond willen toeëigenen, zoals de titel van het artikel in KERK&leven suggereert ('Vakbond voor pastores', KERK&leven, 19 oktober 2011)? Wanneer een pastor nood heeft aan een vakbond, zijn er in de voorziening waar zij of hij werkt naar alle waarschijnlijkheid minstens twee mogelijkheden. Veel pastores zijn dan ook al lid van een vakbond. Dat kan dus niet de bestaansreden van een beroepsvereniging zijn. Komen wel in aanmerking als bestaansreden: werken aan een duidelijk statuut van de pastor en aan bescherming van de beroepstitel, werken aan een competentieprofiel, een gezamenlijke deontologie ontwikkelen, de visibiliteit van het beroep verhogen en een hedendaags beeld introduceren over wat een pastor doet in de zorgvoorziening. Hiermee is niet gezegd dat deze zaken in het verleden niet op de agenda stonden. Dominiek Lootens, die het congres in goede banen leidde, schetste in zijn inleiding de grote continuïteit door te wijzen op allerhande initiatieven – diocesaan en interdiocesaan – die in het recente verleden het levenslicht zagen om deze doelen te realiseren.
Prof. Johan Verstraeten verkende in zijn bijdrage verder de taal van de spiritualiteit. Een spiritueel zorgaanbod dat creatief en mensgericht is, vereist een spanning tussen spiritualiteit en professionaliteit. Vanuit deze wijsheid houdt Verstraeten een pleidooi voor contemplatie, voor aandachtig en waakzaam luisteren naar anderen, en dus voor de durf om buiten de geijkte kaders te gaan denken, in het spoor van de ander. Wie als pastor niet gegrond is in een stevige en doorleefde spiritualiteit, loopt vroeg of laat verloren in de cultuur van anonimiteit en onverschilligheid. De paradox van innerlijke contemplatie is dat het juist op weg zet naar meer aandacht voor de ander. Met de woorden van Johan Verstraeten zelf: 'door de ontdekking van de eigen innerlijke kracht, ontwikkelt de pastor een liefdevolle blik om het beste in mensen aan te spreken zodat zij zich ten volle kunnen ontwikkelen en openbloeien'.
Ine Pauwels en Koen De Fruyt brachten elk vanuit hun eigen werkcontext een getuigenis over wat het betekent pastor te zijn. Tegelijk ontnuchterend en ontroerend, illustreerden beide pastores de indrukwekkende veelzijdigheid van het pastoraal beroep. Uit de evaluatieformulieren en uit de vele reacties achteraf bleek dat deze getuigenissen een schot in de roos waren, en dus voor herhaling vatbaar.
Het goedgevulde voormiddagprogramma werd afgesloten met enkele toespraken. Simon Evers wenste de nieuwe beroepsvereniging veel succes namens het Europees netwerk van pastores in de zorgsector, waar hij samen met Anne Vandenhoeck in het bestuur zit (ENHCC – European Network for Health Care Chaplains). Simon is ook voorzitter van de Nederlandse beroepsvereniging voor geestelijk verzorgers (VGVZ). Namens deze 'zustervereniging' ontvingen alle bestuurders van de Vlaamse beroepsvereniging een publicatie naar aanleiding van de viering van de veertigste verjaardag van de VGVZ (Anneke de Vries e.a. (red.), Zinnig Verband. Veertig jaar Vereniging van Geestelijk Verzorgers in Zorginstellingen, Uitgeverij Valkhof Press, 2011). De aangesloten pastores ontvangen begin 2012 ook het eerste nummer van het Tijdschrift voor Geestelijke Verzorging, dat in een nieuw kleedje werd gestoken. Mia De Meyer, onze kersverse voorzitter, nam deze geschenken dankbaar in ontvangst. Ze wees ook op het belang van de uitwisseling van ervaringen en know-how over het organiseren van een beroepsvereniging, waar onze Nederlandse collega's al veel verder staan. Wordt dus ongetwijfeld vervolgd.
In de namiddag volgde de eigenlijke algemene ledenvergadering. De tien bestuurders die zich in de loop van 2011 kandidaat hadden gesteld om deze verantwoordelijkheid op te nemen, werden door de aanwezige leden bevestigd in hun mandaat. Bovendien werden Mia De Meyer en Bert Verbeke officieel aangeduid als voorzitter en ondervoorzitter van onze organisatie. Verder volgde een overzicht van de financiële situatie, alsook een toelichting bij het huishoudelijk reglement, dat op de volgende algemene vergadering ter goedkeuring zal worden voorgelegd.
Met groot enthousiasme en een zekere fierheid over het pastoraal beroep gingen de deelnemers huiswaarts. Met gezonde ambitie en ook met veel zin voor realiteit: er is immers veel werk aan de winkel! Op 2 juni vindt de volgende algemene vergadering plaats, en in de aanloop naar dit moment schiet de raad van bestuur uit de startblokken, om de doelstellingen in een (meerjaren)programma te gieten en eraan te beginnen.
Persbericht
Naar aanleiding van de startdag heeft de beroepsvereniging een persbericht verspreid. Daarin wordt aangetoond dat een pastor best wel sexy kan zijn! Lees hier het persbericht.
Pastor Julia Dupree in ER
Auteur: Anne Vandenhoeck
De meeste ziekenhuisseries vertonen een groot gat wat pastores betreft. Maar het is eindelijk gebeurd! In jaargang 14 (2008), aflevering 5 van de ziekenhuisserie ER (Emergency Room) komt een jonge, vrouwelijke pastor in de verhaallijn. Haar naam is Julia Dupree en ze wordt gespeeld door actrice Reiko Aylesworth. Pastor Julia, de Nederlandse ondertiteling spreekt nog van aalmoezenier Julia, is een frisse verschijning op spoedopname.
Feiten aflevering 5:
ER speelt zich af in de spoedopname van een groot ziekenhuis in Chicago. Alles draait voornamelijk om het lief en leed van de artsen en enkele verpleegkundigen. Pastor Julia wordt op spoedopname opgeroepen voor een jonge, zwangere patiënte die betrokken was bij een ongeluk. De eerste scène waarin Julia verschijnt, toont haar op zoek naar de box waarin de patiënte ligt. Dr. Gates merkt haar op en wijst haar de weg. De tweede scène ziet Julia aan het hoofdeinde van de patiënte terwijl deze een ingreep in de baarmoeder heeft. Aan de ene kant van het bed zijn de dokters bezig een procedure uit te voeren. Aan de andere kant houdt Julia de patiënte vast en bidden ze samen. De laatste scène in aflevering 5 met Julia toont een dankbare patiënte die van haar afscheid neemt en dokter Gates die maar al te nieuwsgierig is naar deze pastor. Hij complimenteert haar met haar werk bij de patiënte en stelt haar enkele vragen omdat ze zijn beeld van pastor doorbreekt. Ze is jong, charmant, deskundig en mooi, niet bepaald het beeld van een oudere man in pak dat dr. Gates waarschijnlijk in zijn hoofd had.
De drie scènes met Julia zijn samengeplakt in een Youtube-filmpje (weliswaar zonder ondertiteling) dat je hier kan bekijken.
Het personage van chaplain Julia gaat nog enkele afleveringen mee omdat ze een relatie begint met dokter Gates.
Inhoud aflevering 5:
- Scène 1: Julia komt onzeker over terwijl ze zoekt in spoedopname waar ze moet zijn. Maar wanneer dokter Gates haar zijn hulp aanbiedt bij de begeleiding van de patiënte omdat hij het dossier goed kent, weigert ze beleefd. Ze beroept zich op haar deskundigheid en gaat zelfzeker de kamer binnen. Dokter Gates toont zich verrast dat zij de pastor is.
- Scène 2: Julia doet wat veel pastores zouden doen terwijl ze bij een patiënte zitten tijdens een ingreep: ze houdt de patiënte vast. Of ze niet beter de hand van de patiënte zou vasthouden in plaats van haar hoofd en schouder, is een punt waarover te praten valt. In het onmiddellijk voorstellen van een gebed ligt een cultureel verschil tussen Vlaanderen en de VS. Misschien zouden een aantal pastores verkiezen om voor te bidden in plaats van in stilte met de patiënte. Maar wellicht doet de aanwezigheid van de artsen, die bezig zijn met de patiënte, Julia een stil gebed voorstellen. De procedure gaat goed wat Julia doet besluiten: 'Must have been one hell of a prayer!' Het aangehaalde rechtstreekse verband tussen een gebed en het resultaat van de ingreep levert ongetwijfeld ook stof tot discussie.
- Scène 3: De patiënte dankt Julia en zegt dat Robert Frost gelijk had. Ze was bang voor de procedure en Robert Frost is gekend omwille van de uitspraak: 'the only way out is always through'. 'Je hebt goed werk gedaan met haar', zegt dr. Gates. 'Oh, ik heb alleen haar hand vastgehouden en haar gezegd dat het oké is om boos te zijn op God', antwoordt Julia. 'Is dat zo?' vraagt de dokter. 'Ja hoor, ik ben dikwijls kwaad op God en het heeft wonderen gedaan voor onze relatie! En tot nu toe ben ik nog niet neergebliksemd' zegt Julia. 'Nog niet', antwoordt dr. Gates plagend. 'Zeg, hoe wordt iemand als jij pastor? Moet je daar veel opleiding voor volgen?' 'Niet meer dan een arts', antwoordt Julia gevat. 'En moet je daar dingen voor opgeven? Ik bedoel, moet je geen geloften afleggen ofzo?' 'Dr. Gates, ik ben geen non', antwoordt Julia, ' en ik ben geen heilige, ik ben gewoon een vrouw die pastor is, maar jij begrijpt dat niet echt zie ik'. 'Jawel hoor! Wat moet ik begrijpen?', vraagt dokter Gates. 'Dat ik een spiritueel leven heb en een spirituele baan, maar in de realiteit leef'. 'Klinkt leuk', zegt dokter Gates. 'Je zou het ook eens moeten proberen!', besluit Julia. Scène 3 toont een aantal herkenbare verrassingsmomenten bij de dokter: 'oh, jij vertelt patiënten dat ze gerust kwaad mogen zijn op God', 'oh, je moet een opleiding volgen voor pastor' en 'oh, je kunt pastor zijn zonder geloften'. Je kunt dus in het 'normale leven staan'. Verrassing! Je kunt van mening verschillen over Julia's interventies en uitspraken, maar één ding staat vast: het is geen toeval dat de eerste grote scènes met een pastor in een internationaal afgespeelde reeks beginnen met de onduidelijkheid en de vooroordelen rond haar identiteit. Het is en blijft moeilijk voor pastores om te omschrijven wat ze doen en voor anderen om het te kunnen plaatsen. Maar er is tenminste eens een pastor!
Julia viel op omdat ze jong en charmant was, maar vooral omdat ze een warme benadering had van haar patiënten en op een open manier bezig was met hun zingeving en spiritualiteit. Amerikaanse pastores waren even geïntrigreerd als dr. Gates over het plotse verschijnen van Julia in ER en op websites kun je hele discussies vinden over de al dan niet goede interventies en uitspraken van Julia volgens de echte chaplains. Zie bijvoorbeeld N. BERLINGER, From Julius Varwig to Julie Dupree: Professionalizing Hospital Chaplains, The Hastings Center, 2008. Het werd gewaardeerd door pastores dat Julia in de verschillende afleveringen sprak over haar lage loon, over activiteiten buiten patiëntenbezoek (zoals vorming geven) en over de rituelen die ze doet. Eén ritueel, waar het personeel in spoedgevallen veel aan heeft, wordt getoond: een zegeningsritueel van de handen. Meer discussie is er rond de aflevering 'Atonement' waar Julia wordt buitengezet door een patiënt die vergeving zoekt. Ze blijkt, met haar empathische, non-directieve antwoorden, niet de juiste benadering te hebben voor deze boze patiënt. Julia verdwijnt uit ER na deze aflevering en gaat op retraite naar Nepal.
Presentaties van de lezingen en evaluatie (voor leden)
Leden van de beroepsvereniging kunnen op de ledenpagina de volledige PowerPoint-presentatie bekijken van de lezingen die op de startdag gehouden zijn.
Ook een overzicht van de evaluaties die door de deelnemers ingevuld zijn, is te vinden op de ledenpagina.
Word lid van de beroepsvereniging
Vanaf nu kan je je lid maken van de vzw Beroepsvereniging voor katholieke pastores in de gezondheids- en welzijnssector!
De beroepsvereniging wil bijdragen tot de professionalisering en integratie van katholieke pastores in de gezondheids- en welzijnszorg. De vereniging stelt zich tot doel de belangen van de pastores te behartigen en ruimte te creëren voor kennisdeling. Door lid te worden draag je bij aan de verwezenlijking van deze doelen.
Oefen je het beroep uit van pastor in de gezondheids- of welzijnssector of ben je op een andere manier professioneel bezig met het pastoraat in de gezondheids- of welzijnssector, dan kan je lid worden.
Wij hopen jullie als lid te mogen begroeten!
Thesis 'De wenselijkheid en het functioneren van een beroepsvereniging voor pastores in de gezondheids- en welzijnszorg in Vlaanderen'
Catherine De Ryck bestudeerde de huidige oprichting van een beroepsvereniging voor pastores in de gezondheids- en welzijnszorg in het kader van haar thesis. Ze verwerkte daarbij de bevraging die gebeurde bij pastores in juni 2009 over de wenselijkheid van een beroepsvereniging en de mogelijke doelen en taken die ze kan hebben.
De Vlaamse beroepsvereniging wordt opgericht binnen de kerkgemeenschap. Dit brengt Catherine bij het onderzoeken van de vraag hoe kan of moet worden omgegaan met de kerkelijke zending van de pastor en met zijn/haar persoonlijke kerkverbondenheid.
Eveneens wordt in het onderzoek aandacht gegeven aan de ontstaansredenen, doelen en taken van enkele beroepsverenigingen voor pastores in het buitenland.