17 maart 2011: Breed beraad rond visietekst ouderenzorg
Binnen de Subcommissie Pastoraal Ouderenzorg van Zorgnet Vlaanderen - POZ - wordt er op dit moment gewerkt aan een visietekst over spirituele en pastorale zorg in de ouderenzorg. De definitieve tekst zal door Zorgnet Vlaanderen worden uitgegeven als verbondsnota. De hoofdbedoeling van de tekst ligt er in een basis aan te bieden voor de uitwerking van het eigen beleid binnen de voorziening en dit op zo een manier dat de pastorale zorg een plaats heeft binnen de totale zorg voor ouderen en naasten. De pastor wordt omschreven als iemand die een specifieke bijdrage en meerwaarde kan bieden binnen een christelijk geïnspireerde woonzorgvoorziening.
Op 17 maart 2011 werd in de namiddag rond deze tekst een breed beraad opgezet in het Leuvens provinciehuis. Hierop waren verscheidene pastores uit de ouderenzorg aanwezig, als ook stafmedewerkers allerhande (Zorgnet Vlaanderen, Caritas, woonzorgcentra, Elisabeth-website, bisdom Gent etc.). Pieter Vandecasteele (stafmedewerker pastoraal en identiteit, Caritas Vlaanderen) verzorgde het welkomstwoord en de startbezinning. Daarna gaven Heidi De Clercq (beleidsverantwoordelijke pastoraal en ethiek Zorg-saam zkj, Oostakker) en Dominiek Lootens (verantwoordelijke Caritas Antwerpen – DNGW) een korte toelichting bij de draftversie van de visietekst.
De visietekst wil zich richten tot allen die geïnteresseerd zijn in de spirituele en pastorale zorg binnen de context van een christelijk geïnspireerd woonzorgcentrum. We denken hierbij aan directies en raden van bestuur, beleidsmedewerkers, pastores, leden van pastorale stuurgroepen of werkgroepen, zorgverleners, kerkelijk beleid, opleidingsverantwoordelijken en de beroepsvereniging voor katholieke pastores. Het eerste hoofdstuk van de tekst is gewijd aan het thema spiritualiteit in de zorg. Vanuit welke mensvisie vertrekken we? Wat verstaan we onder spiritualiteit en hoe beleven ouderen dit? De spiritualiteit in de zorg wordt binnen de tekst benaderd vanuit een interdisciplinaire invalshoek. Het tweede hoofdstuk gaat in op de specifieke rollen van een pastor. Hierbij wordt de nadruk gelegd op een breed profiel. De pastor legt zich als practicus toe op pastorale begeleiding en op rituelen. Daarnaast heeft hij of zij een interdisciplinaire verantwoordelijkheid en een visionaire taak naar het geheel van de voorziening. Aan het eind van het tweede hoofdstuk wordt ook ingegaan op de taak van een pastorale medewerker. In het derde hoofdstuk worden de beleidsmatige voorwaarden voor een goede pastorale zorg geschetst. De tekst wordt afgesloten met een aantal aanbevelingen voor pastores, leidinggevenden, vormingsverantwoordelijken, de beroepsvereniging en het diocesane beleid. Doorheen heel de tekst klinkt ook de vraag op: “Wat maakt deze voorziening of instelling tot een christelijke instelling?”, met andere woorden, de identiteitsvraag wordt zeker niet uit de weg gegaan.
Na de uitleg van Heidi De Clercq en Dominiek Lootens gaf de subcommissie POZ de ruimte aan drie reflecties op de voorlopige tekst. De eerste reflectie kwam van Lieve Denissen, pastor in WZC Sint-Vincentius in Oostakker. Directeur bewonerszorg WZC De Pottelberg in Kortrijk, Manu De Clercq, liet als tweede zijn licht schijnen op de tekst en Anne Vandenhoeck, stafmedewerker vicariaat Caritas Brugge en tevens wetenschappelijk medewerker aan de Faculteit Theologie en Religiewetenschappen in Leuven sloot de reflectieronde af. Hierna kon in kleinere groepjes nog verder nagedacht worden over de tekst om dan te eindigen met een plenaire zitting. Al de reflecties benadrukten zowel de positieve aspecten van de tekst alsnog mogelijke lacunes op een aantal vlakken. De penhouders van de tekst noteerden alle relevante opmerkingen en zetten het schrijfwerk nu voort. Op de Elisabeth-website (www.pastoralezorg.be) kan u alvast alle vorderingen volgen en zal ook de definitieve tekst een plaatsje kunnen krijgen. Wordt vervolgd!